Дзеці ў Шаркаўшчыне напісалі дзевяць чароўных гісторый пра свой горад. І здарылася цуд

Дзеці ў Шаркаўшчыне напісалі дзевяць чароўных гісторый пра сваё горад. І здарылася цуд: у свет выйшла кніга «Казкі пра Шаркаў-Град».

Глянцавая, у цвёрдай вокладцы, з мудрагелістымі вензелямі і загалоўнымі літарамі. З вялікімі яркімі малюнкамі. Сапраўдная кніга казак. Глядзіце, чытайце і здзіўляйцеся!

Казка пачалася з прыходам у дзіцячую бібліятэку Шаркаўшчыны тэатральнага рэжысёра Людмілы Казіцкай. Працуючы з кнігамі і дзецьмі, яна пераканалася, што малюнкі і відэа перамагаюць літары. Паэзія і проза дзяцей амаль не цікавяць, чытанне іх напружвае. Яна вырашыла гэта выправіць, і праз год у райцэнтры з'явіўся літаратурны клуб «Жывое слова»:

— Мне, чытачу са стажам, цяжка было бачыць, як марнеюць дзіцячыя твары ад думкі, што трэба прачытаць тэкст даўжэйшы за два сказы, — узгадвае Людміла Аляксандраўна. — Паставіла мэту — пераканаць дзяцей узяць кнігу ў рукі. Пачала з таго, што ім блізка: Шаркаўшчына якраз рыхтавалася святкаваць 515-годдзе. Так, гэта маленькі гарадок, але са сваім каларытам, традыцыямі, легендамі і паданнямі, неардынарнымі людзьмі. Я хацела, каб дзеці таксама гэта зразумелі і палюбілі. У кнігі, у сябе, у родныя мясціны, у сам працэс нараджэння слоў.


Кажуць, казку можа прыдумаць кожны. Гэта нават модна – у інтэрнэце поўна пакрокавых інструкцый. А вы паспрабуйце і адразу зразумееце прыроду слова «сказкатэрапія». Трэба прыдумаць героя, убачыць сюжэт, ператварыць звычайныя рэчы ў чароўныя, перамагчы злыдня і стаць моцным. Карацей, перш чым дзеці напісалі хоць нешта, прайшло паўгода. 

Працэс быў цяжкім. Кнігі, пошук у інтэрнэце, размовы, малюнкі, слоўнікі, творчыя дзённікі, чарнавікі, слёзы... Людміла Аляксандраўна усіх слухала, але нікому не падказвала — хацела даведацца, што ж дзеці думаюць пра жыццё і пра тое месца, дзе нарадзіліся. Творчыя пошукі прынеслі плён:

— У іх атрымалася дзевяць сюжэтаў, прачытаўшы якія любы чалавек зможа зразумець, што за месца такое Шаркаў-Град. Вось тады мне самой захацелася гэтыя казкі візуалізаваць, і я дала іх пачытаць выкладчыку мастацкай школы Віктару Круку. Чалец Беларускага саюза мастакоў адразу падтрымаў ідэю і прапанаваў сваем вучням намаляваць да гэтых казак ілюстрацыі.

Кніга атрымалася на дзіва жывая. Яе хочацца ўзяць у рукі і чытаць дзецям. Ёсць тут добры Шарачок, які выконвае жаданні, маленькае прывіданне ў дзіцячай бібліятэцы, цудоўная гліна і лекавыя ягады, шарчы монах і святыя храмы, таямнічае месца Шарок і чароўны парк, дзе гуляюць вясёлкавыя сабакі. Кожная казка напісана на беларускай і рускай мовах. Аўтары ўсё перакладалі самі.
 Маладыя мастакі пісалі свае карціны таемна ад маладых казачнікаў. Кожны выбраў тую казку, якая здалася яму самай цікавай. У адзін цудоўны дзень членаў клуба «Жывое слова» запрасілі на выставу. У той момант і нарадзілася кніга. Неяк адразу ўсе зразумелі: гэта чараўніцтва трэба абавязкова выдаць. Першым справе дапамог пісьменнік-прозаік Віктар Праўдзін. Потым падключыліся грамадскія арганізацыі, царкоўныя супольнасці, прадпрымальнікі, студэнты і педагогі. Больш за 50 чалавек прынялі ўдзел у фінансаванні гэтага цуду.



Такі праект цалкам мог бы стаць трэндам у маштабах краіны, лічыць пісьменнік Віктар Праўдзін:

— Дзецям заўсёды ёсць што сказаць пра свае родныя мясціны. Можа быць, і раней магла з'явіцца такая кніга. Але гэта залежыць ад таго, ёсць ці побач з дзецьмі неабыякавыя дарослыя, закаханыя ў свой край і сваю працу. Тут усё супала. Вядома, штуршок такім ідэям даў Год малой радзіны, абвешчаны Прэзідэнтам. Гэта прымусіла многіх звярнуцца да сваіх каранёў. Бо часам мы толькі ў вельмі сталым узросце ўсведамляем, як на нашу лёс паўплывалі дзіцячыя ўражанні. Вуснамі немаўляці глаголе ісціна, таму кніга «Казкі пра Шаркаў-Град» так уражвае. Хочацца, каб на яе звярнулі ўвагу дарослыя, таму што сёння з дзецьмі трэба гаварыць пра любоў да Радзімы. Яны павінны ведаць, хто будаваў гэтыя вуліцы, жыў у гэтых дамах, саджаў тут ліпы і каму належалі замкі. Паверце, няма ніводнага чалавека ў свеце, хто быў бы абыякавы да жывых ведаў пра сваіх продкаў. Толькі пачуццё рэальнай прыналежнасці да каранёў дорыць адчуванне, што ты толькі малая частка вялікай гісторыі. Менавіта так нараджаецца любоў да сваёй краіны.



Дзеці не любяць, калі ім чытаюць мараль. Затое яны любяць казкі і ўмеюць марыць. У Шаркаўшчыне гэта цяпер ведаюць усе. Аўтары казак ужо падраслі, крыху інакш успрымаюць свае дзіцячыя фантазіі і яшчэ не ўсвядомілі, што ўжо ўвайшлі ў гісторыю роднага горада. Яны цяпер яе персанажы. І зусім дакладна ведаюць: жыццё – гэта казка, якую піша кожны для сябе сам. Можа быць, нехта паспрабуе паўтарыць? Трэба даць слова дзецям, тады мы многае даведаемся пра сябе і пра тое, якое будучыня чакае нашу краіну.