Як спрацавала Віцебская вобласць ва ўжо мінулым годзе і якія планы намечаны на 2014-ы?

На 37-й сесіі абласнога Савета дэпутатаў быў прадстаўлены справаздачу старшыні Віцебскага аблвыканкама аб выкананні асноўных параметраў сацыяльна-эканамічнага развіцця рэгіёна ў 2013 годзе і планах на 2014-ы.

 – Завяршаецца Год эканоміі і беражлівасці. У Віцебскай вобласці рабілася ўсё неабходнае для дынамічнага сацыяльна-эканамічнага развіцця рэгіёна. У выніку пераважная большасць прагнозных паказчыкаў выконваецца, – адзначыў Аляксандр Косінец.

Такому выніку спрыяла высокая база 2012 года, калі валавы рэгіянальны прадукт складаў 112,4%. Але пацягнулі ўніз нафтахімічны комплекс, будаўніцтва і сельская гаспадарка. З-за зніжэння аб'ёмаў вытворчасці нафтахіміі паменшаў таваразварот, і бюджэт недаатрымаў 700 млрд руб. Будаўнікі не справіліся з задачай па ўзвядзенні 600 кв. м жылля. Аднак эфектыўна спрацавалі іншыя галіны.

Вялікая праца праведзена па мадэрнізацыі прадпрыемстваў. Створаны новы цэх у ААТ «Віцебскдрэў», уведзены ў эксплуатацыю Браслаўскі і Пастаўскі сырзаводы, ідзе перааснашчэнне Аршанскага льнокамбіната, завода керамзітавага жвіру ў Новалукомлі, ААТ «Нафтан» і іншых. Губернатар падкрэсліў, што асаблівую ўвагу трэба звярнуць на вытворчасць інавацыйнай прадукцыі, бо яна больш ліквідная і канкурэнтаздольная на ўзроўні мегаэканомікі.

Запасы гатовай прадукцыі за 10 месяцаў 2013 года на Віцебшчыне склалі 36%, гэта мінімальны паказчык у краіне. Але неабходна давесці яго да 25% і выкарыстоўваць для гэтага не толькі рынкі вобласці і краіны, але і замежжа. Велізарную ролю ў атрыманні валавога рэгіянальнага прадукту адыгрывае малы і сярэдні бізнес. У 2013 годзе яго ўклад у ВРП склаў 20,6%, у 2014-м неабходна забяспечыць 25,8%. Прагназуецца таксама павелічэнне колькасці суб'ектаў гаспадарання і працоўных у прыватным сектары.

Як адзначыў Аляксандр Мікалаевіч, аграпрамысловы комплекс недапрацаваў у 2013 годзе, але на гэта ёсць аб'ектыўныя прычыны. Па-першае, давялося істотна паменшыць пагалоўе свіней з-за АЧС. Надоі малака знізіліся, але яны, на думку губернатара, маглі быць вышэй, калі б удзялялі больш увагі тэхналагічнай дысцыпліне, аднавілі заводы па селекцыі і насенняводстве. Давялося таксама павялічыць забой жывёлы, бо выраслі аб'ёмы вытворчасці мясакамбінатаў. Таму перад аграрным сектарам стаіць задача павялічэння пагалоўя.

– Павінна быць створана дакладная сістэма мер па выкананні тэхналагічнай дысцыпліны, вытворчасці кармоў, збожжа, фуражу і іх лімітаваных расходаў. У вобласці неабходна забяспечыць біялагічную абарону ўсіх комплексаў, што дазволіць цалкам захаваць пагалоўе, – перакананы Аляксандр Косінец. – З 2010 года мы самі забяспечваем рэгіён кармамі, і я буду настойваць на такіх падыходах: Віцебшчына ў бункернай вазе павінна атрымліваць каля 2 млн тон збожжа. Тады будзе і малако, і мяса. На сённяшні дзень у рэгіёне вядзецца рэканструкцыя 121 малочнатаварнай фермы на 400 галоў кожная з перспектывай пашырэння да 1 тыс. Па рэспубліканскай праграме развіцця малочнай галіны будуюцца 22 МТФ, будаўніцтва 80 МТФ з даільнымі заламі вядзецца з нуля гаспадарчым спосабам.

– Да мая 2014 года на фермах ні даення ў вядро, ні конна-ручной працы не будзе, – запэўніў кіраўнік вобласці. – Гэта практычна рэвалюцыя ў жывёлагадоўчым комплексе. Створаныя ўмовы працы будуць спрыяць эфектыўнай вытворчасці сельгаспрадукцыі.

Даўгі сельгас арганізацый існуюць па ўсёй краіне, але ў нашай вобласці яны меншыя, чым у іншых. Да таго ж пратэрмінаваная запазычанасць па пазыках і крэдытах пагашаная. Аднак сумы запазычанасці застаюцца вялікімі. Наколькі ўдасца вырашыць гэту праблему, залежыць ад працы кожнага прадпрыемства аграрнага сектара.

У будаўніцтве зацягваюцца тэрміны ўводу жылля, маюцца праблемныя дамы, аднак ужо да 1 ліпеня наступнага года іх быць не павінна. Варта таксама інтэнсіўнымі тэмпамі весці будаўніцтва інжынернай інфраструктуры, даваць грамадзянам магчымасць узвядзення індывідуальнага жылля. На працягу года актыўна вялося прамысловае і грамадзянскае будаўніцтва. Па выніках 2013-га 1531 аб'ект будзе ўведзены ў эксплуатацыю, 2563 аб'екты – пераходныя. Што тычыцца гандлю, то за бягучы год пабудавана і рэканструявана 183 крамы і 41 аб'ект грамадскага харчавання. Аляксандр Косінец нагадаў пра важнасць выканання мерапрыемстваў Рэгіянальнай праграмы інавацыйнага і інвестыцыйнага развіцця Віцебскай вобласці на 2011-2015 гады, бо яна наўпрост датычыцца асноўных жыццезабеспячальных пытанняў. Шмат што з задуманага ўжо стала рэальнасцю, але не выконваецца падпраграма «Віцебскрыба» з-за неахвотнасці «Віцебскмясамалпрама» і Браслаўскага райвыканкама, толькі прыступае да рэалізацыі задуманага холдынг «Марка», ад якога залежыць падпраграма «Віцебскі мех». Пакуль у вобласці няма дзейснага завода па перапрацоўцы другасных рэсурсаў, што прадугледжана падпраграмай «Чысты горад», не ўведзены ні адзін з трох аб'ектаў па падпраграме «Транспартна-лагістычныя цэнтры». Патрабуе ўвагі падпраграма развіцця малых і сярэдніх гарадоў.

– Мы не можам пагадзіцца з тым, як развіваецца сёння Шаркаўшчына: там няма ніводнага буйнога прамысловага прадпрыемства. Тое ж самае ў Расонах. Рэспубліканскі фестываль-кірмаш «Дажынкі» дазволіць вырашыць праблемы Гарадка, але ў дапамозе маюць патрэбу і іншыя. У такіх населеных пунктах неабходна будаваць новыя прадпрыемствы, – падкрэсліў старшыня аблвыканкама.Па выніках студзеня-лістапада ў вобласці склаўся самы нізкі ў краіне імпарт тавараў. Аднак, на думку Аляксандра Мікалаевіча, гэты паказчык можа быць яшчэ меншы:– Ёсць тавары, якія мы не можам не купляць за мяжой. Але запчасткі, інструменты, сельгастэхніка, будматэрыялы – гэтым павінны забяспечыць сябе самі. Трэба працаваць над імпартазамяшчэннем, павялічыць экспартныя пастаўкі ў 2014 годзе, імкнуцца да таго, каб атрымліваць дададзеную вартасць тавараў. Мы ў стане гэта рэалізаваць, улічваючы практычна паўсюдна праводзімае тэхнічнае перааснашчэнне.

Не здымаецца з парадку дня тэма стварэння кампаніі «Вітавія». Пасадачныя і ўзлётныя пляцоўкі ўжо мадэрнізаваны і могуць прымаць самалёты любога класа. Зараз стаіць задача па стварэнні лагістычнага цэнтра.Самым значным з'яўляецца пытанне дэмаграфічнай бяспекі, бо гэта аснова асноў нацыянальнай бяспекі, паказчык якасці жыцця людзей і дзейнасці эканамічнага сектара, падкрэсліў кіраўнік вобласці.

– Праведзена вялізная праца многімі зацікаўленымі структурамі, у выніку чаго зніжаны натуральны ўбытак і павялічана нараджальнасць. Працягласць жыцця па выніках 2013-га складзе 72 гады, у рэспубліканскай праграме на гэты паказчык мы павінны былі выйсці толькі ў 2015-м. Акрамя таго, павялічыўся экспарт медуслуг, на сённяшні дзень вядзецца будаўніцтва і мадэрнізацыя больш чым 70 аб'ектаў аховы здароўя.

Што тычыцца такой важнай сферы, як адукацыя, то ў бягучым годзе ў вобласці адкрылі новыя дзіцячыя сады ў Докшыцах і Полацку, у наступным будзе распачата будаўніцтва яшчэ шасці ясляў-садоў, запланавана набыццё школьных аўтобусаў, рамонт устаноў. Перад адукацыяй стаіць задача забяспечыць кадрамі эканоміку, у першую чаргу ў сувязі са стварэннем абутковых холдынгаў.

Удзяляецца ўвага помнікам гісторыі і аб'ектам культуры: у цяперашні час у 300 установах гэтай галіны вядзецца рамонт, рэстаўрацыя, рэканструкцыя. Па лініі сацыяльнай абароны ў 2014-м будзе завершана мадэрнізацыя дамоў-інтэрнатаў. Самым значным спартыўным аб'ектам стала «Лядовая арэна» у Оршы, разлічаная на 3 тыс. гледачоў. Узрасла экспарт турыстычных паслуг: у бягучым годзе Віцебшчыну наведалі 420 тысяч турыстаў – гэта лепшы паказчык у рэспубліцы.

Узровень беспрацоўя ў рэгіёне знізіўся да 0,6% ад эканамічна актыўнага насельніцтва. Але нагода для непакой усё ж ёсць, лічыць Аляксандр Косінец.

– Гэты працэнт адлюстроўвае толькі колькасць зарэгістраваных беспрацоўных. Але ёсць тыя, хто знаходзіцца за межамі Віцебскай вобласці, а некаторыя і зусім нідзе не працуюць. Павінна быць аб'ектыўная карціна ў гэтым пытанні. Неабходна забяспечыць людзей працоўнымі месцамі і годнай зарплатай, каб уносілі ўклад у эканоміку свайго рэгіёну, а не за мяжой. Дарэчы, паказчык па зарплаце мы выконваем, за студзень-лістапад яна склала 587 долараў.

Ацэнка працы ўлады – звароты грамадзян. Штотыдзень «прамыя» і «гарачыя лініі» ў аблвыканкаме дазволілі зняць многія пытанні. Усяго за 11 месяцаў паступіла 3065 зваротаў. На першым месцы па-ранейшаму застаюцца пытанні ЖКГ. Многія праблемы ў гэтай сферы вырашаны, але з часам узнікаюць новыя: тэрмаранавацыя, рамонт даху, інжынерныя сеткі. Гэтаму пытанню ў наступным годзе нададуць пільную ўвагу, што бачна з размеркавання абласнога бюджэту. А вось колькасць зваротаў па працы, занятасці, транспарце, архітэктуры, ахове здароўя паменшылася. Як і па пытаннях аховы правапарадку, што з'яўляецца вынікам працы, накіраванай на абарону інтарэсаў грамадзян і прафілактыку правапарушэнняў.

2014-ы – год 70-годдзя вызвалення Беларусі ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў. На Віцебшчыне пражываюць 3225 ветэранаў Вялікай Айчыннай вайны. Аблвыканкам забяспечыць іх усім неабходным, каб пераможцы годна сустрэлі свята.

– Прагнозныя паказчыкі зацверджаны, і я глыбока перакананы, што кадравы патэнцыял Віцебскай вобласці, маючы добрую прафесійную падрыхтоўку і ўсе неабходныя ўмовы для вырашэння задач, у гадавіну вызвалення пакажа свой ратны працу, зробіць усё, каб наша краіна стала мацнейшай, каб квітнела наша Беларусь, – падвёў вынік старшыня аблвыканкама.

На сесіі быў зацверджаны абласны бюджэт на 2014 год. Як і заяўлялі раней, ён захаваў сацыяльную накіраванасць.

Вольга Маслоўская, "Віцебскія весці"?