Як ваявала аптэка. Успаміны ўдзельніцы Вялікай Айчыннай з Віцебска

Нягледзячы на ​​малы ўзрост, а ёй 97, Антаніна Акімаўна Круганова заўсёды на сувязі: на ўсялякі выпадак трымае пад рукой мабільны тэлефон. Няма такога дня, каб не ведала, як складваюцца справы ў родных, ды і яны ў сваю чаргу не абдзяляюць увагай любімую матулю, бабулю і прабабулю.

Антаніну Акімаўну паважаюць і берагуць. Калі яна зламала шыйку сцягна, дзеці і ўнукі дзяжурылі ля ложка і насуперак няўцешнаму вердыкту лекараў паднялі дарагога чалавека на ногі. Прайшло больш за дзесяць гадоў, а яна па-ранейшаму ў строю і ў самым бадзёрым настроі. Нявычарпальны аптымізм і вера ў лепшае ёй дасталіся ў спадчыну ад вайны, а радавацца жыццю дапамагаюць родныя. І ў 97 гадоў Антаніна Акімаўна мае аптымізм.

…У той лёсавызначальны дзень яна была на працы, у аптэцы. Жахлівая навіна абрынулася нечакана: Молатаў абвясціў, што пачалася вайна.

Усе калегі ў паніцы разбегліся па дамах, а Антаніна засталася на сваім месцы. Неўзабаве пачалі прыходзіць людзі, якія прасілі сродкі для першай медыцынскай дапамогі.

Тое, што вайна набярэ такія абароты, ніхто не чакаў.

Неўзабаве Антаніна Круганова перайшла на працу ў шпіталь — загадчыцай аптэкай, і качавала з ім усю вайну. Для параненых і хворых байцоў патрэбныя былі медыкаменты і перавязвачныя матэрыялы, якія даводзілася здабываць пад выбухамі снарадаў. Базы забеспячэння знаходзіліся па ўсёй вобласці, дабрацца да іх было вельмі складана.

"Бамбардзіроўка – гэта жудасна і страшна. Кожную хвіліну – смяротная небяспека. Але тады пра гэта не думалі, змагаліся", – успамінае жанчына.

Яна і сама атрымала кантузію, але, ледзь акрыяўшы – выхадзілі свае лекары, – вярнулася да абавязкаў. Ведала, што ад таго, як спрацуе аптэка, наўпрост залежыць жыццё людзей: без забеспячэння медыкаментамі немагчыма паўнавартаснае і своечасовае аказанне дапамогі. Пакінуць цяжкапараненых і хворых без лекаў было страшней за ўсё.

Пасля вызвалення Віцебска шпіталь размясціўся на тэрыторыі цяперашняй інфекцыйнай бальніцы, у так званых заразных бараках.

– Калі мы ўвайшлі туды, былі ўражаны. Ні душы, толькі судна і пяро з падушак на падлозе. Дзе падзеліся персанал і пацыенты – невядома. Узяліся за ўборку і ўладкаванне. З фронту па-ранейшаму ішлі машыны з параненымі. Усе разам прымалі людзей, цягалі на сабе. Памятаю, неяк да нас паступіла дзяўчына-баец. Вельмі прыгожая. Калі лекар агледзеў яе рану, зразумеў: пачалася гангрэна і нагу не выратаваць. Дзяўчыну адправілі на ампутацыю ў іншы шпіталь, але я доўга не магла яе забыць.

Дапамагаючы ў аперацыйнай, бачыла ўсякае. Немагчыма было глядзець на пакуты маладых, моцных людзей, якіх скалечыла вайна. Іх было вельмі і вельмі шмат.

Але наступіў той дзень, калі аб'явілі: "Немцы капітулявалі!", – са слязамі ўспамінае Антаніна Акімаўна. Радасная вестка заспела загадчыцу аптэкай на штодзённай пяціхвілінцы. І тут такое пачалося! Персанал узяўся за рукі, пачаў танцаваць, адкуль ні вазьміся з'явіўся баян. Гэта было сапраўднае свята, дзень перамогі і апраўданых надзей, прызнаецца Антаніна Акімаўна.

Шпіталь дзейнічаў яшчэ некалькі месяцаў: далячвалі параненых. Аднойчы туды прыйшоў наведаць сваяка прывабны малады чалавек, які з першага погляду палюбіў прыгажуню ў белым халаце, а неўзабаве стаў яе верным спадарожнікам жыцця.

Калі з эвакуацыі вярнуліся былыя супрацоўнікі інфекцыйнай бальніцы, галоўны лекар Рубен Брахман, які шмат чуў пра прафесіяналізм і адказнасць Антаніны Кругановай, прапанаваў ёй застацца працаваць. Родныя адгаворвалі: трэба будзе мець справу з інфекцыямі, але жанчына зрабіла свой выбар і не памылілася.

Яна вельмі любіла сваю працу і калектыў. Пакуль не быў устаноўлены дакладны дыягназ хвораму і не прызначана адпаведнае лячэнне, не сыходзіла дадому. Часам выклікалі сярод ночы, каб адпусціла лекі.

У пасляваенны час бушавалі вострыя заразныя хваробы, супрацоўнікі бальніцы ўдзельнічалі ў ліквідацыі эпідэміі скарлаціны і дыфтэрыі. Нягледзячы на ​​дэфіцыт лекаў ва ўстановах аховы здароўя ў цэлым, у аптэцы ў Антаніны Акімаўны было ўсё неабходнае.

У бальніцы Антоніна Круганова працавала 41 год, была ўдастоена звання выдатніка аховы здароўя СССР. Заўсёды з любоўю адгукалася пра сваё атачэнне. Дачка Вера, калі паступіла ў медыцынскі ўніверсітэт, проста марыла трапіць працаваць менавіта ў гэту бальніцу.

Пайшоў па слядах бабулі ўнук Лёша, цяпер Аляксей Паўлавіч. Ён працуе загадчыкам аптэкі. Антоніна Акімаўна з усмешкай успамінае, як вяла яго маленькага ў дзіцячы сад. Праходзячы міма аптэкі, Лёша раптам сказаў: "Я, бабуля, напэўна, не буду працаваць, як ты – зарплата маленькая". Але лёс склаўся так, што з часам ён змяніў сваё стаўленне да гэтай прафесіі і, як бабуля, шчыра яе палюбіў.

Антоніна Акімаўна з нецярпеннем чакае Дня Перамогі. Родныя ведаюць, наколькі значны для яе гэты свята. Семідзясяты па ліку, ён заўсёды, як у першы раз, суправаджаецца ўспамінамі і слязамі радасці. І ў яе памяці зноў загучыць мелодыя таго самага баяна, які нібы паставіў пячатку: вайна скончана.

Таццяна Серабракова, "Віцебскія весці"