На пляцоўцы ліквідаванага ААТ «Варапаеўскі ДОК» плануюць запусціць некалькі вытворчасцей і адрадзіць міні-ГЭС
Маёмасць цяпер ужо былога дрэваапрацоўчага камбіната размешчана ў горпасёлку Варапаева і вёсцы Мышкі на некалькіх зямельных участках агульнай плошчай звыш 12 га. За кошт распродажу актываў даўжніка антыкрызісны кіраўнік Людміла Харужонак разлічвалася з крэдыторамі. Усяго за час ліквідацыйнай вытворчасці, якая доўжылася менш за паўтара года, удалося рэалізаваць маёмасці на агульную суму звыш аднаго мільёна рублёў.
Асаблівую ўвагу патэнцыйных інвестараў прыцягнула нерухомасць, што дало мясцовым жыхарам надзеі на тое, што без працы яны не застануцца. У выніку прыватныя інвестары надзеі ўжо апраўдваюць. Узнікаючыя патрэбы ў спецыялістах задавольваюцца, перш за ўсё, за кошт працаўладкавання грамадзян з бліжэйшых населеных пунктаў.
ЭНЕРГІЯ З ЗЯЛЁНЫМ СЕРТЫФІКАТАМ
Самым незвычайным актывам ДОКа, які ўдалося прадаць па выніках аўкцыёну, стала міні-ГЭС на рацэ Заражанка. Яна ўзведзена на ўсход ад вёскі Алешына. Аб'ект выкупілі сталічныя інвестары. У іх такая спецыялізацыя — ствараць энергетычныя магутнасці з зялёным сертыфікатам. Дадатковым стымулам для адраджэння гідраэнергетычнага збудавання стаў Указ №357 «Аб аднаўляльных крыніцах энергіі». Дакумент накіраваны на збалансаванае развіццё ўсіх відаў генерацыі электраэнергіі з улікам уводу ў эксплуатацыю Беларускай АЭС і прадугледжвае куплю электраэнергіі ад гэтых установак па стымулюючых каэфіцыентах, дастатковых для акупнасці інвестыцый.
Для рэалізацыі праекта было зарэгістравана ТАА «Гідраспэктр». Па словах дырэктара кампаніі Кацярыны Весялковай, асноўны аб'ём работ, неабходны для запуску гідраэлектрастанцыі і атрымання зялёнай энергіі, трэба выканаць у 2021 годзе.
– Нягледзячы на тое, што ГЭС пабудавана ў 1957 годзе, само збудаванне знаходзіцца ў добрым стане. Так што рамонт і ўстаноўку новага абсталявання планавалі правесці на працягу 2020 года, каб ужо з 2021-га запусціць аб'ект на новыя магутнасці. Але пандэмія каранавіруса вымусіла нас зрушыць тэрміны мерапрыемстваў па праекце прыкладна на год, – распавяла кіраўніца.
Начынне для любой падобнай міні-ГЭС неабходна вырабляць па індывідуальным замове. Абсталяванне павінна ўлічваць асаблівасці і характарыстыкі вадаёма, напрыклад, ціск, расход вады. У залежнасці ад іх распрацоўваецца праектная дакументацыя. Больш таго, рака Заражанка з лета да глыбокай восені малаводная, таму даводзіцца ствараць абсталяванне, якое працуе на малой вадзе. Плюс новыя сучасныя механізмы трэба будзе ўпісаць у існуючае памяшканне ГЭС, прадугледзеўшы пры гэтым мінімальнае будаўнічае ўмяшанне ў канструкцыі. Як паказвае практыка, на выраб такога «жалеза» патрабуецца ад васьмі месяцаў да года.
Толькі да лета ўдалося дасягнуць дамоўленасці з вытворцам з Заходняй Еўропы. Аптымальныя тэрміны установачных работ прайшлі, таму вырашана перанесці мантаж абсталявання на будучы год. Зрэшты, і без гэтага на аб'екце было чым заняцца.
– Правялі экспертызу станцыі і выявілі яе патэнцыйна слабыя месцы. Асноўную ўвагу давялося надаць плаціне. Выканалі бягучы рамонт, а таксама комплекс мерапрыемстваў па павышэнні бяспекі гідратэхнічнага збудавання, каб звесці да мінімуму пагрозу магчымага яго прарыву, — патлумачыла Кацярына Весялкова.
Усталявальная магутнасць міні-ГЭС складзе 300 кВт, гэтага цалкам хапае для задавальнення энергапатрэбнасці Варапаева. Станцыя будзе цалкам аўтаматызаваная, кіравацца дыстанцыйна, так што кантраляваць магутнасць, расход вады, нават тэмпературу на генератары можна будзе з дапамогай смартфона.
Вырашаючы бягучыя задачы, інвестары адначасова пралічваюць аддаленыя перспектывы. Наступным этапам у рэалізацыі праекта стане арганізацыя дзейнасці з выкарыстаннем электраэнергіі, якая выпрацоўваецца на міні-ГЭС. Меркавана, гаворка ідзе аб вытворчасці паслуг. Нядалёка ад станцыі бізнесмены набылі зямельны ўчастак для будаўніцтва базы адпачынку. Цяпер прапрацоўваецца яе канцэпцыя, якая, безумоўна, будзе звязана з экалагічнасцю: экалагічна спрыяльнае месца, спажыванне экалагічна чыстых рэсурсаў, прадастаўленне паслуг з выкарыстаннем зялёнай энергіі.
ПАРАМЕТРЫЧНЫ СТЫЛЬ
Самым маштабным набыццём інвестараў на пляцоўках Варапаеўскага ДОКа стала купля комплексу маёмасці па апрацоўцы драўніны і вытворчасці вырабаў з дрэва. Новым уласнікам цэхаў і абсталявання стала ТАА «ТэрмоХаус» з Мінска.
— Мы спецыялізуемся на аптовым і рознічным гандлі электратэхнічнымі таварамі. Пры прыняцці рашэння аб набыцці непрафілёвага актыву была доля выпадковасці, але яно цалкам упісваецца ў стратэгію развіцця кампаніі, уласнікі якой імкнуцца дыверсіфікаваць бізнес, у тым ліку за кошт стварэння вытворчасці рэальнага прадукту, — распавёў дырэктар «ТэрмоХауса» Віктар Гарошка.
Комплекс уключае 27 будынкаў сумарнай плошчай каля 13,4 тыс. кв. м, а таксама 140 адзінак спецыялізаванага абсталявання. Усё гэта размешчана на зямельным участку агульнай плошчай больш за 7 га. На тэрыторыі захаваліся пляцоўкі для выгрузкі габарытных грузаў, эстакады, чыгуначныя пуці, недалёка знаходзіцца грузавая чыгуначная станцыя і праходзіць траса Р45 Полацк — Глыбокае — мяжа Літвы (Котлаўка).
На першапачатковым этапе інвестары вымушаны ўкладваць сродкі ў аднаўленне актыву, забеспячэнне яго энергаэфектыўнасці, бо асноўны фонд былога камбіната шмат гадоў не атрымліваў належнага абслугоўвання, растлумачыў Віктар Гарошка. Акрамя субпадрадных арганізацый у рамонтных працах задзейнічана каля 15 чалавек, у асноўным з ліку жыхароў Варапаева, якія працаўладкаваны ў кампаніі. На будучы год плануецца прыняць на працу яшчэ каля 50 спецыялістаў. Трэба будзе аптымізаваць вытворчыя ланцужкі і ўкараняць новыя тэхналогіі для выпуску шырокай гамы тавараў, большая частка якой будзе арыентавана на знешнія рынкі. Гэта прадукцыя з піламатэрыялаў, мэбля з масіву дрэва, а таксама электратэхнічныя тавары і вырабы для іх.
— На 2021 год мы ставім задачу адладзіць усе вытворчыя працэсы да аптымальных параметраў, у тым ліку даўкамплектаваць цэхі недастатковым абсталяваннем. Для гэтага разлічваем прыцягнуць рэсурсы банкаў, у тым ліку замежных, і іншых фінансава-крэдытных устаноў, — дадаў Віктар Гарошка.
Першапачатковы арыенцір па выручцы — каля 100 – 200 тыс. долараў у месяц, пры гэтым асноўная яе частка будзе фарміравацца за кошт экспартных паставак.
Адметнасцю новай вытворчасці павінна стаць параметрычная мэбля. Галоўнае яе адрозненне ад серыйных мадэляў — экзатычная, незвычайная форма, а дзякуючы фантазіі дызайнераў і сучасным тэхналогіям яна атрымліваецца функцыянальнай, зручнай і арыгінальнай.