Мікалай Шарснёў: «Працаваць у рытме рэальнай эканомікі». Кіраўнік вобласці - пра трансфармацыю вёскі, дзелавую актыўнасць і эфектыўныя інвестыцыі

Завяршэнне старога года і пачатак новага – не толькі змена дат у календары, але і своеасаблівы рубеж, дзе спалучаюцца мэты і надзеі. А яшчэ гэта свайго роду «рытуал»: падвядзенне вынікаў і планы на будучыню. Пра гэта — у інтэрв'ю са старшынёй Віцебскага аблвыканкама Мікалаем Шарстнёвым.

— Мікалай Мікалаевіч, летапіс Віцебшчыны ахоплівае велізарны часавы шлях: напачатку года вобласць адзначыла сваё 80-годдзе. Калі такога грунтоўнага ўзросту дасягае чалавек, перш за ўсё прынята згадваць не толькі пэўныя этапы станаўлення юбіляра як асобы, але і яго добрыя справы, поспехі...

— Праецыруючы такую традыцыю ў дачыненні да нашага рэгіёну, адзначу, што гэтая дата аб'ядноўвае многія пакаленні, працай якіх стваралася, умацоўвалася наша цяперашняе дабрабыт. Знаходзячыся ў цэнтры Еўропы на стыку розных культур і рэлігій, нашы продкі вымушаны былі пастаянна абараняць свае землі. Найвялікшыя выпрабаванні выпалі на долю вобласці і краіны ў гады Вялікай Айчыннай вайны. Сведчанні страшных баёў, велізарных ахвяр, узнесеных на алтар свабоды, — помнікі і абеліскі. Справа нашага гонару падтрымліваць іх у належным стане. Так, сёлета ў Расонах пасля рэканструкцыі адкрыты мемарыяльны комплекс.

Падчас адкрыцця пасля рэканструкцыі мемарыяльнага комплексу ў Расонах

У Дубровенскім раёне працягваюцца маштабныя работы на месцы пахавання 10 тысяч савецкіх воінаў — мемарыяльным комплексе «Рыленкі». Шмат зроблена ў Лёзненскім, Гарадоцкім раёнах і гарпасёлку Сураж Віцебскага раёна, якія далі старт мерапрыемствам, прымеркаваным да 75-годдзя вызвалення ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў.

Падчас адкрыцця пасля рэканструкцыі мемарыяльнага комплексу ў Лёзна

Да свайго юбілею вобласць прыйшла развітай і абноўленай у эканамічным і сацыяльным планах. У рэальным сектары эканомікі адбываюцца змены: вядзецца рэканструкцыя і тэхнічнае перааснашчэнне прадпрыемстваў, асвойваецца выпуск новай

продукцыі, пераўтвараецца сельская гаспадарка, дзе ўкараняюцца сучасныя тэхналогіі, абсталяванне. Пазітыўныя змены адбываюцца ў ахове здароўя, адукацыі, культуры, спорце.

— З кожным годам узрастае прывабнасць нашага рэгіёна для замежнага капіталу. Шмат у чым яго прытоку спрыяюць не толькі выгаднае геаграфічнае становішча, але і цікавыя інвестыцыйныя прапановы. Раскажыце, калі ласка, аб рэалізаваных магістральных праектах.

— Сапраўды, інвестыцыйны клімат на Віцебшчыне цяплее. Агульны ўздым эканомікі рэгіёна суправаджаецца станоўчай дынамікай інвестыцый. У 2018-м іх прыцягнута на 15 % больш за мінулагодні. Інвестыцыйная палітыка арыентавана на развіццё вытворчай сферы, у якую накіравана каля 70 % інвестыцый. У гэтым годзе ўступіў у строй новы футральны камбінат у Віцебску, жывёлагадоўчы комплекс па вырошчванні і вытворчасці свініны ў Талачынскім раёне.

Віцебскі футраны камбінат

Жывёлагадоўчы комплекс у Талачынскім раёне

Эфектыўнасць укладзеных інвестыцый пацвярджаецца пастаянным попытам на вырабы з драўніны, пад'ёмнікі і кранавыя ўстаноўкі, сілавы кабель, прысадкі да змазачных алеяў, рукавы высокага ціску, новыя віды вырабаў Аршанскага льнокамбіната, ”Полацк-Шкловалакно“ і іншыя.

У 2019 годзе на развіццё эканомікі вобласці плануецца накіраваць каля 2,2 млрд. рублёў інвестыцый. Прыярытэтнымі будуць праекты па ўводзе ў эксплуатацыю новых тэхналагічных комплексаў на ”Нафтане“, завода па выпуску белай бляхі ў Міёрах, другой чаргі завода па вытворчасці гандлёвага і халадзільнага абсталявання ”Модэрн-Экспа“, аб'ектаў другой чаргі мультымадальнага прамыслова-лагістычнага комплексу ”Брэміна-Орша“, будаўніцтва трэцяй чаргі льнокамбіната, буйных жывёлагадоўчых комплексаў і прамысловых аб'ектаў у Аршанскім, Талачынскім, Чашніцкім раёнах.

— У апошні час вялікая ўвага надаецца стымуляванню развіцця бізнесу. За гэтым — новыя вытворчасці, занятасць людзей, напаўненне бюджэту. Наколькі актыўна людзі адкрываюць сваю справу?

— Вельмі актыўна. Пра гэта сведчаць лічбы і факты. Сектар прадпрымальніцтва забяспечвае трэць інвестыцый і палову экспарту тавараў вобласці. Сёлета кожны чацвёрты рубель у бюджэт прынёс прыватнік, а летась — кожны пяты. Больш чым у 2 разы павялічана падтрымка прадпрымальніцтва з абласнога бюджэту. Прыярытэт для аказання фінансавай дапамогі — стварэнне працоўных месцаў. За кошт новых вытворчасцей і прадпрыемстваў у 2018-м працаўладкаваліся каля 5 тысяч. Сёлета з'явіліся больш за 300 новых арганізацый. Назаву толькі найбольш буйныя з іх. Так, пачалі ажыццяўляць дзейнасць па вытворчасці лекавых прэпаратаў для ветэрынарыі ТАА «Біяфон-Вет» у Лепельскім, будаўнічых металічных канструкцый і іх частак — ТАА ”ЛК-МЕТ“ у Полацкім раёнах, у сферы дрэваапрацоўкі – УП «Рамалет» у Верхнядзвінскім, ТАА «ЛесЭнергаКамплект» у Расонскім раёнах. Акрамя таго, ствараюцца арганізацыі па аказанні паслуг насельніцтву ў галіне рознічнага гандлю, грамадскага харчавання, транспарту, бытавых паслуг. Пашырэнне прадпрымальніцкага сектара – адзін з найважнейшых індыкатараў рэгіянальнага развіцця. Але тут задзейнічаны далёка не ўсе рэзервы. Больш смела трэба прыцягваць да гэтага сегмента эканомікі выпускнікоў, якія атрымалі рабочыя прафесіі. У гэтай справе ўстановам адукацыі важна абудзіць у будучых бізнесменаў прадпрымальніцкую жылку. А ўлада падтрымае развіццё прыватнай ініцыятывы.

— Зямля — свяшчэнны здабытак, яна ўмее быць шчодрай і ўдзячнай у адказ на клопат і ўвагу. Гэтая думка гучыць рэфранам на ўсіхбаковых нарадах на чале з Вамі. Наколькі багатым сёлета аказаўся ўраджай лёну?

— Перш за ўсё скажу, што вынікі сялянскай працы, як ніякія іншыя, падвяргаюцца ўздзеянню прыродных фактараў. Сёлета асаблівыя кліматычныя ўмовы «ахінулі» вобласць: спачатку працяглая засуха, затым праліўныя дажджы. Нягледзячы на капрызы надвор'я, Віцебшчына атрымала выдатны вынік — 43,2

тысячы тон ільнатрасты. У лідарах — Дубровенскі і Аршанскі раёны. Апошні раз такі валавы збор ільнатрасты быў атрыманы шэсць гадоў таму, хоць пры гэтым вырошчвалі культуру ў два разы больш ільнасейных арганізацый.

Кропка росту — у забяспечанасці сучаснай тэхнікай, павышэнні тэхналогіі культывавання лёну, а таксама ў поўнай загрузцы ільназаводаў, якія павінны працаваць у тры змены. Таму народная мудрасць «Лён любіць паклон» яшчэ і паказчык якаснай працы аграрыяў. Характэрна, што лепшых прадстаўнікоў гэтай прафесіі мы ўшаноўвалі ў Дубровне на праведзеных упершыню ў краіне «Льняных дажынках».

— Якія пытанні ў аграрным сектары ўсё яшчэ патрабуюць больш глыбокай і дбайнай інвентарызацыі? А што з станоўчага досведу працы варта ўзяць у дзень заўтрашні?

— Галоўнае — працаваць у рытме рэальнай эканомікі, умець паўсюдна тэхналагічна гаспадарыць, навучыцца зарабляць грошы. Для гэтага аграменеджарам трэба псіхалагічна перабудавацца, мысліць па-сучаснаму, смелей ісці насустрач новаму. Дадзены ўсе козыры, неабходныя для нарошчвання «менеджэрскіх цягліц» — паспяховай рэалізацыі вытворчых мэт, якія павінны быць перанесены ў плоскасць рэальных дзеянняў. А гэта ўкараненне высокаэфектыўных тэхналогій у раслінаводстве і жывёлагадоўлі, павышэнне культуры земляробства, зніжэнне затрат на вытворчасць прадукцыі. Таму сур'ёзны вектар, які ўплывае на імідж галіны — падрыхтоўка кадраў. У сярэдніх спецыяльных і вышэйшых навучальных установах вобласці выбудавана новая стратэгія навучання навучэнцаў аграрнага профілю. У два разы павялічылася працягласць практыкі, у якасці базы – толькі перадавыя гаспадаркі, аснашчаныя сучаснай тэхнікай. А для арганізацый, як заказчыкаў кадраў для сяла, усё гэта шанец у плане «вырошчвання» моцнага вытворцы для свайго прадпрыемства.

Прагрэсіўны рывок у гэтым напрамку зроблены Гарадоцкім аграрна-тэхнічным каледжам, дзе нядаўна адкрыўся абноўлены рэсурсны цэнтр. Дапамогу ў яго аснашчэнні аказалі многія вытворцы сельгас­тэхнікі. У прыватнасці, гэта Мінскі трактарны завод, які перадаў установе сучасныя трактары, цалкам абсталяваў лабараторыю і вучэбны клас па вывучэнні энергонасычаных трактароў. У перспектыве МТЗ мае намер па пэўнай квоце рабіць заказ у каледжа на выпускнікоў для далейшага іх працаўладкавання на прадпрыемствах холдынгу, размешчаных у тым ліку ў Віцебскай вобласці.

— Добрыя дарогі, якасная вада, газіфікацыя ды і проста прыведзеныя ў парадак сучасныя пасёлкі з якаснай медыцынай, адукацыяй, магчымасцю займацца спортам... Закранаючы тэму вёскі і яе трансфармацыю, Вы не аднойчы падкрэслівалі: галоўная задача — зрабіць жыццё вяскоўцаў не горш за гарадское. Гэты тэзіс знаходзіць асаблівае гучанне ў Год малой радзімы.

— Так і ёсць. Мы бачым у беларускай вёсцы не толькі харчовы цэх краіны, але і нашы вытокі. Сяло паступова набывае новы аблік. Так, сёлета добраўпарадкаваны і прыведзены ў парадак гарадскія пасёлкі Балбасава і Езярышча. 

г.п.Балбасава Аршанскага раёна

На чарзе Багушэўск і Бегамль. Мы і ў далейшым будзем штогод кардынальна добраўпарадкоўваць па два пасёлкі вобласці ў дадатак да горада, які будзе прымаць эстафету свята працаўнікоў сяла ”Дажынкі“. Думаю, гэта правільны шлях, які адкрывае перспектыву, у тым ліку і для сельскай моладзі. Калі людзі будуць мець у родным сяле добрае жыллё, аб’екты сацыяльнай сферы, месцы для забаў, адпачынку – тады вёска ажыве. Але разам з гэтым важныя і ўмовы для працы з прывязкай да трывалай вытворчай базы і добрага заробку. Каб прыцягнуць на сяло высокакваліфікаваныя кадры, з гэтага года ўкаранёна новая сістэма аплаты працы спецыялістам жывёлагадоўчай галіны, а таксамамеханізатарам. Паэтапна будзе перагледжаны заробак і для іншых катэгорый сельскіх працаўнікоў. Несумненна, усё разам дасць вяскоўцам упэўненасць у будучыні, задасць тон плённай працы. Тады і эканоміка на вёсцы пойдзе ў гору, а гэта значыць, што і сацыяльны аблік населеных пунктаў працягне мяняцца ў лепшы бок. Гэтыя працэсы ўзаемазвязаны.

— Здачы ў эксплуатацыю любога аб'екта папярэднічае сапраўды тытанічная праца. І менавіта будаўнікам прадстаўляецца выключная магчымасць пакінуць пасля сябе самы прыкметны след на зямлі. Якія найбольш значныя аб'екты з'явіліся на карце вобласці?

— У Віцебску ўведзены ў эксплуатацыю дзіцячы сад у ”Білева-2“. Характэрна, што мікрараён развіваецца хутка і штогод прырастае дзіцячым насельніцтвам. Але, на жаль, складзена дысбаланс паміж жылым сектарам і сацыяльнай інфраструктурай. Выраўноўванне такой сітуацыі за кошт будаўніцтва новых дзіцячых садкоў, школ – задача найбліжэйшых гадоў.

Новы дзіцячы сад у віцебскім мікрараёне ”Білева-2“

Не пакідаем без увагі і сферу медыцыны. Завершана будаўніцтва новай цэнтральнай раённай бальніцы ў Мёрах, выкананы работы па мадэрнізацыі Копыскай участковай бальніцы Аршанскага раёна, рэканструкцыі гарадской бальніцы ім.Семашко ў Оршы і акушэрска-гінекалагічнага аддзялення Сенненскай, капітальным рамонце інфекцыйнага аддзялення Навалукомскай, гінекалагічнага аддзялення Дубровенскай, неўралагічнага паста тэрапеўтычнага аддзялення Шумілінскай ЦРБ, актавай залы і аддзялення алергологіі Віцебскай абласной клінічнай бальніцы, стаматалагічных аддзяленняў у Докшыцкай, Бешанковіцкай і Верхнядзвінскай ЦРБ. 

У сакавіку 2019 года прыме першых пацыентаў новая паліклініка у мікрараёне ЮГ-7 у Віцебску.

Паліклініка ў мікрараёне ЮГ-7 у Віцебску

Фізкультурна-аздараўленчыя комплексы ўзбагацілі архітэктурныя ансамблі Верхнядзвінска і Лёзна. 

Новы ФАК у Верхнядзвінску

 Новы ФАК у Лёзне

Апошнія штрыхі застаюцца перад уводам у эксплуатацыю цэнтра па скачках на батуце ў Віцебску.

Сёлета з'явіліся і новыя турыстычныя аб'екты: гасцінічна-забаўляльны комплекс у Дубровенскім і дом адпачынку ”Срэбны крыніца“ у Бешанковіцкім раёнах.

Вядуцца работы па рэканструкцыі адной з найбуйнейшых транспартных артэрый абласнога цэнтра — пуцеправода «Полацкага». У большасці сваёй віцябляне, чыё меркаванне і пажаданні ўлічваліся пры фарміраванні новай лагістыкі руху транспарту, з разуменнем аднесліся да таго, што адбываецца, ведаючы, што часовыя нязручнасці акупяцца камфортам — горад атрымае найсучаснейшы пуцеправод.

— Новы год у кожнага асацыюецца з надеждами на лепшае, чымсьці светлым, пазітыўным. Як кіраўнік вобласці, што Вы чакаеце ад 2019-га?

— Віцебская вобласць уступае на парог Новага года з жаданнем эфектыўна працаваць, імкнуцца да яшчэ больш важкіх вынікаў і дасягненняў. Бо канчатковая мэта усіх нашых намаганняў – зрабіць усё для таго, каб людзям было камфортна жыць і працаваць на Віцебшчыне. Гэта наша агульная місія і тых, каму неабыякавы лёс рэгіёна, каго хвалюе ўсё, што адбываецца вакол. Толькі так можна здабыць цвёрдую глебу пад нагамі і ўпэўненасць у заўтрашнім дні.

— Мікалай Мікалаевіч, дзякую Вам за гутарку!

Вольга БУЛАВКА. Фота з архіва БЕЛТА  і газеты "Віцебскія весці".