Каля 500 тыс. долараў будзе ўкладзена ў праект па захаванні азёрна-балотнага комплексу «Ельня» у Міёрскім раёне
Пры падтрымцы Мінпрыроды ў рамках праекта ПРААН «Торф-2», які рэалізуецца на сродкі «The Coca-Cola Foundation», у Міёрскім раёне пачаўся новы этап па захаванні азёрна-балотнага комплексу «Ельня».
Праблемы Ельні ўзніклі ў 1930-х, калі на тэрыторыі балота былі пабудаваны водаадводныя каналы. Праз некалькі гадоў яны страцілі сваё гаспадарчае значэнне і пачалі парушаць экалагічную раўнавагу. Паніжэнне ўзроўню грунтавых вод прывяло да перасыхання верхняга слоя торфу і практычна да штогадовых пажараў. Напрыклад, у 1998 і 2002 гадах агнём было знішчана 52% усёй тэрыторыі, што стала сапраўднай катастрофай для прыродных экасістэм заказніка «Ельня». Першыя работы па аднаўленні гідралагічнага рэжыму праводзіліся прыкладна ў гэтыя ж тэрміны. У 2007-2008-м сіламі валанцёраў пры падтрымцы грамадскай арганізацыі «Ахова птушак Бацькаўшчыны» і фінансавай дапамозе кампаніі «Кока-Кола Беврыджыз Беларусь» было ўзведзена некалькі дзясяткаў плацін і перамычак на водаадводных каналах. У наступныя гады пабудавана яшчэ каля 20 збудаванняў. У выніку за восем гадоў узровень вады ў балоце падняўся на 1 м.
Пры ўзвядзенні водаахоўных збудаванняў цяпер выкарыстоўваецца вопыт і тэхналогіі, якія прымяняліся для рэкрэацыі балот у Ірландыі і Шатландыі. Каналы перакрыюць спецыяльнымі экалагічна бяспечнымі шпунтамі з ПВХ айчыннай вытворчасці. Падчас рэалізацыі праекта спецыялісты ПРААН будуць сачыць за гідралагічным станам балота, назіраць за аднаўленнем біялагічнай разнастайнасці.
Кіраўнік праекта ПРААН «Торф-2» Аляксей Арцюшэўскі адзначыў, што заказнік «Ельня» валодае сур'ёзным эканамічным патэнцыялам. У свой час гэта быў адзін з найбуйнейшых журавіннікаў Еўропы. Штогадовыя магчымыя аб'ёмы ўраджаю ягады навукоўцы ацэньваюць у некалькі мільёнаў долараў. Пасля буйных пажараў плантацыі раслін паступова аднаўляюцца. Пры правільным прасоўванні заказнік «Ельня» можа стаць цэнтрам экалагічнага і навуковага турызму. На тэрыторыі балота жывуць 98 відаў птушак, 23 з якіх занесены ў Чырвоную кнігу Беларусі. Таксама Ельня з'яўляецца важнай транзітнай пляцоўкай для пералётных птушак, заказнік мае статус Рамсарскай угоддзя. Славіцца ён і сваімі дзікарослымі лекавымі травамі: у навакольных вёсках захаваліся сотні рэцэптаў арыгінальных напояў і настояў, якія могуць стаць брэндам рэгіёну.
Сяргей Ляшук, «Віцебскія весці».