Амаль 50 новых плацін пабудавана па праекце ПРААН/ГЭФ для абароны балота Ельня ў Міёрскім раёне

Почти 50 новых плотин построено по проекту ПРООН/ГЭФ для защиты болота Ельня в Миорском районе

Каля 50 плацін узведзена на тэрыторыі верхавога балота Ельня ў Мёрскім раёне па праекце ПРААН/ГЭФ "Тарфянікі-2", паведаміў дырэктар дзяржаўнай прыродаахоўнай установы "Ельня" Іван Борок.

З 1 кастрычніка па 30 лістапада ў рэспубліканскім заказніку "Ельня" рэалізоўваўся праект, накіраваны на аднаўленне гідрарэжыму балота і яго натуральнага расліннага покрыва, прадухіленне пажараў. "Ельня - адно з найбуйнейшых у Еўропе верхавых балот. Яго адметная асаблівасць у тым, што вада паступае толькі з ападкаў, а збывае праз шматлікія вадатокі - рэчкі і каналы. Каб прадухіліць асушэнне балота, на працягу некалькіх гадоў мы пры падтрымцы арганізацыі "Ахова птушак Бацькаўшчыны" і фінансаванні СП "Кока-Кола Беўрыджыз Беларусь" праводзілі валанцёрскія лагеры, падчас якіх будавалі, абследавалі і рамантавалі плаціны на каналах - усяго больш за 30. А за два месяцы рэалізацыі праекта "Тарфянікі-2" пабудавана яшчэ 48 плацін", - адзначыў Іван Борок.

Тэндэр на будаўніцтва плацін на дрэнуючых вадатоках балота Ельня выйграла Верхнядзвінская ПМС. Усе плаціны розныя, але, у асноўным, насыпныя. Ёсць дзве пластыкавыя з працяглым тэрмінам службы. "Асноўны вынік мы ўбачым пасля вясновага павадка, але ўжо зараз заўважна, што ўзровень крыху падняўся. Дарэчы, да пачатку праекта мы палічылі, колькі прэснай вады змяшчаецца ва ўсім водна-балотным комплексе. Аказалася - 475 млн куб.м. Больш ёсць толькі ў Нарачы. З улікам нядаўніх заяў ААН аб тым, што адной з галоўных праблем да 2030 года будзе недахоп прэснай вады, праводзімая праца надзвычай важная. У некаторых краінах гэты рэсурс ужо зараз цэніцца вельмі дорага, а мы валодаем велізарным багаццем і нават не падазраём пра гэта!" - падкрэсліў Іван Борок.

Першапачаткова ў гэтым годзе прадугледжвалася толькі ўзвядзенне плацін па праекце. Аднак дзякуючы ўдзелу СП "Кока-Кола Беўрыджыз Беларусь" стала магчымай яшчэ рэалізацыя аднаго з пунктаў плана кіравання заказнікам - будаўніцтва гацей для праходжання спецтэхнікі. Яно пачалося якраз на гэтым тыдні, усяго плануецца зрабіць каля 2 км гацей.

Рэспубліканскі ландшафтны заказнік "Ельня" - найбуйнейшы ў Беларусі і адзін з найбуйнейшых у Еўропе азёрна-балотны комплекс, а таксама помнік далёкай ледніковай эпохі. Тут захаваліся ўнікальныя віды раслін і жывёл, сфармаваліся буйныя тарфяныя радовішчы. А здаровы тарфянік, як вядома, нейтралізуе велізарныя аб'ёмы вуглякіслага газу. "Ельня" з'яўляецца Рамсарскім участкам (з 2002 года), ключавой арніталагічнай (з 2000-га) і батанічнай (з 2005-га) тэрыторыяй міжнароднага значэння. У распрацаванай НАН Беларусі "Схеме экалагічнай сеткі Рэспублікі Беларусь" заказнік разглядаецца ў якасці перспектыўнага ядра нацыянальнага значэння. І ў адпаведнасці з Дырэктывай ЕС па месцах пражывання, 75,2% экасістэм лесабалотнага комплексу адносіцца да ахоўных у Еўропе, што дэманструе важную ролю заказніка "Ельня" у захаванні ландшафтнага і біялагічнага разнастайнасці для Еўропы ў цэлым.

Кацярына Князева, БЕЛТА.