Самы вялікі ў Беларусі званочак узняты на саракаметровую званіцу Свята-Успенскага сабора ў Віцебску

4 сакавіка, Віцебск /Дзіяна Курыло - БЕЛТА/. Самы вялікі звон у Беларусі вагой 5,2 т падняты на саракаметровую званіцу Свята-Успенскага кафедральнага сабора ў Віцебску, перадае карэспандэнт БЕЛТА. Па традыцыі вага царкоўных званоў вымяраецца ў пудах. У пераліку на гэту адзінку самы вялікі звон Беларусі вагой 325 пудоў. Яго вышыня - 2 м, дыяметр - 2 м, вага чыгунавага языка - 180 кг. Гіганта і яшчэ 10 яго больш лёгкіх субратаў, самы малы з якіх вагой усяго 17 кг, адлілі ў Маскве на заводзе "ЗІЛ" на сродкі расійскіх мецэнатаў і яшчэ ў снежні мінулага года даставілі ў храм. Аднак для таго, каб падняць пяцітонную махіну на званіцу, неабходна было правесці падрыхтоўчыя работы: разабраць частку агароджы, пабудаваць на званіцы спецыяльныя насцілы, здольныя вытрымаць такі груз. І вось напярэдадні Вялікага посту адбыўся малебен на асвячэнне званоў і іх падняцце. Велікана падымалі пятым па ліку. Чарга тлумачыцца парадкам, у якім званы будуць вешаць на званіцу. Як растлумачыў настаяцель Свята-Успенскага кафедральнага сабора айцец Міхаіл (Мартыновіч), падвешванне званоў запланавана на лета. Кіраваць гэтым адказным этапам будзе галоўны званар храмаў Маскоўскага Крамля і Храма Хрыста Збавіцеля Ігар Канавалаў. Ён таксама з'яўляўся кансультантам маскоўскіх ліцейшчыкаў, якія стваралі віцебскія званы. Падораныя расійскімі мецэнатамі званы дапоўняць ужо ўсталяваны на другой званіцы храма ансамбль з 10 званоў. Такім чынам, на саборы будзе больш за 20 званоў. Пакуль ні адзін храм у Віцебскай вобласці такой колькасці званоў не мае. Звоны з'яўляюцца неад'емнай часткай праваслаўнага набажэнства і бясцэннай спадчынай старажытнай культуры. Гэта адзіны музычны інструмент, які выкарыстоўваецца ў праваслаўным набажэнстве, аднак зван не лічыцца музыкай у праваслаўных. Аднаўленне Свята-Успенскага сабора набліжаецца да завяршэння. З пацяпленнем адновяцца чыставыя аздабляльныя работы і роспіс сцен. Варта адзначыць, што акрамя традыцыйных біблейскіх сюжэтаў на фрэсках будуць намаляваны твары святых Беларускай зямлі. Разам з унутранымі работамі завершацца работы па добраўпарадкаванні прылеглай да храма тэрыторыі, уключаючы набярэжныя Заходняй Дзвіны і Віцьбы, якая ўпадае ў яе. Аднаўленне помніка архітэктуры XVIII стагоддзя было пачата ў 1998 годзе. Тады Патрыярх Маскоўскі і ўсяе Русі Аляксій II заклаў капсулу з памятнай граматай у падмурак храма і асвяціў першы камень на будаўніцтве сабора. Восенню 2009 года які будаваўся сабор наведаў Патрыярх Кірыл. Свята-Успенскі сабор пабудаваны на высокім беразе ля зліцця Віцьбы з Заходняй Дзвіной. Да сярэдзіны 30-х гадоў XX стагоддзя ён быў візітнай карткай Віцебска і ўваходзіў у лік самых велічных храмаў Расійскай імперыі. У 1911 годзе была зроблена нават каляровая фатаграфія яго ўнутранага ўбрання - настолькі прыгожым быў сабор правінцыйнага Віцебска. Будаўніцтва храма пачалося ў 1743 годзе. Аўтарам праекта і кіраўніком будаўнічых работ быў архітэктар Іосіф Фантана. Па некаторых звестках, віцебскі сабор з'яўляўся паменшанай копіяй аднаго з храмаў Рыма, пабудаванага знакамітым архітэктарам Анорыа Лонгі. У 1936 годзе Свята-Успенскі сабор быў разбураны сапёрамі пад камандаваннем Пятра Грыгарэнкі, які пазней стаў адным з вядомых дысідэнтаў і праваабаронцаў. Праект аднаўлення Свята-Успенскага сабора заснаваны на архіўных матэрыялах і з'яўляецца дакладнай копіяй разбуранага. Памер храма - 55 м на 33 м. Вышыня галоўнага купала храма складае каля 50 м, а дзве званіцы ўзняліся ўвышкі амаль на 40 м. Па задуме архітэктараў, да падножжа храма з набярэжнай вядуць шырокія лесвіцы.-0-