У Медыясэнтрам Віцебскай вобласці прайшла творчая сустрэча з анлайн-удзелам рэжысёрска-пастановачнай і акцёрскай групы нацыянальнага фільма «На іншым беразе»
Пра гэта паведаміў рэжысёр-пастаноўшчык фільма Андрэй Хрулёў на творчай анлайн-сустрэчы з грамадскасцю Віцебска, якая адбылася ў абласным Медыяцэнтры.
Пра тое, што фільм запатрабаваны ў гледачоў, сведчаць факты. Выйшаўшы ў пракат напярэдадні Дня народнага адзінства, па інфармацыі дзяржпрадпрыемства «Кінавідэапракат», толькі за верасень ён сабраў больш за 230 тысяч гледачоў па ўсёй краіне. У кінатэатрах нашай вобласці – больш за 32 тысячы.
Хоць рэжысёр падкрэслівае, што фільм утрымлівае мастацкі вымысел і не прэтэндуе на гістарычную дакладнасць, ён распавядае праўду пра падзеі 1920-х гадоў на тэрыторыі заходняй часткі Беларусі.
– Падзеі перыяду польскай акупацыі перададзены дакладна, – пацвярджае загадчык кафедры гісторыі і культурнай спадчыны ВДУ ім. П. Машэрава, кандыдат гістарычных навук, дацэнт, член прэзідыума праўлення абласнога таварыства «Веды» Анатоль Дулаў. – Заходняя Беларусь у выніку заключэння Брэсцкага міру ў 1921 годзе ўвайшла ў склад Другой Рэчы Паспалітай. Полякі гарантавалі выкананне сацыяльных, нацыянальных, рэлігійна-культурных правоў беларускага народа, але груба парушалі гарантыі.
Нашы землі сталі аграрна-сыравінным прыдаткам, бязлітасна эксплуатаваліся. Больш за 80% насельніцтва складалі сяляне, якія валодалі невялікімі надзеламі зямлі. Нізкі ўзровень агратэхнікі на фоне вялікіх сем'яў прыводзіў да таго, што жылі яны з горам папалам, наймаліся паднявольнымі да польскіх памешчыкаў, якія валодалі большай часткай зямель.
Польшча не была зацікаўлена ў развіцці прамысловасці на нашай тэрыторыі. Калі ў БССР адбывалася мадэрнізацыя і да канца 30-х гадоў яна з аграрнай ператварылася ў аграрна-індустрыяльную рэспубліку, то ў Заходняй Беларусі былі толькі дробныя прадпрыемствы, накіраваныя на перапрацоўку мясцовай сыравіны. Працоўнае заканадаўства не дзейнічала, зарплата беларусаў была значна ніжэйшай, чым у палякаў.
Эканамічная сітуацыя дапаўнялася нацыянальным і рэлігійным прыгнётам. У дзяржаўных установах нельга было гаварыць на роднай мове, закрывалі беларускія школы, цэнтры культуры, клубы, перыядычныя выданні. На праваслаўную царкву аказвалі ціск. Адбіранне храмаў было рэальнай практыкай.
– Гэта сапраўды складаная гісторыя, экранізаваць якую ніхто не браўся, – падзякаваў Андрэю Хрулёву за творчы вынік намеснік старшыні Віцебскага гарвыканкама Віктар Глушын. – Тэма болю і пакутаў людзей на акупаванай тэрыторыі, іх барацьбы не так шырока асветлена ў кінематографе і культуры ў цэлым. Нам на ўсходзе краіны, які заставаўся ў складзе БССР, становішча ў Заходняй Беларусі да канца не было зразумелае. Скупенькія звесткі і ў школьных падручніках. Для многіх і цяпер гэта тэра інкогніта, пра якую трэба распавядаць. Гэта вельмі добра, эмацыйна зроблена з дапамогай мастацтва кіно праз лёсы і перажыванні звычайных людзей.
Удзельнікі сустрэчы, сярод якіх анлайн прысутнічаў акцёр Данііл Чуп, які выканаў ролю галоўнага героя Пашы Смоліча, прадстаўнікі ўлады і моладзевых грамадскіх арганізацый зацікаўлена абмяркоўвалі ключавыя кінацытаты: «Чалавек без веры – не чалавек», «Нашымі рукамі творыцца гісторыя», «Дзе плацяць – там і Радзіма? Прадалі палякам за тры капейкі...». Разам разважалі пра маральны выбар, станаўленне маладога чалавека, яго шлях ад хлапчука да сапраўднага мужчыны. Эксперты завастрылі ўвагу на наяўнасці і па сённяшні дзень дэструктыўных метадаў у палітыцы польскіх уладаў.
Рэжысёр фільма «На тым беразе» на прыкладзе лёсу галоўнага героя заклікаў маладых людзей пераходзіць ад абыякавасці, абыякавасці да актыўнай жыццёвай пазіцыі. Трэба ўпэўнена займаць бок дабра, інакш у ваганнях можа пераважыць не тая чаша.
– Галоўны пасыл кінафільма – пра адзінства народа, нацыі, пра зямлю, на якой ты зрабіў першыя крокі, пра супольнасць, якая дазволіла перамагчы ў Вялікай Айчыннай вайне, – падзяліўся меркаваннем старшыня абласнога Каардынацыйнага савета грамадскіх аб'яднанняў і палітычных партый, намеснік старшыні абласной арганізацыі ГА «Белая Русь» Генадзь Ягораў. – Гэты фільм прымушае ўспомніць гора, якое прынесла нам раз'яднанне, задумацца аб цяперашніх рэаліях. Усё развіваецца па спіралі, гісторыя паўтараецца ў іншай іпастасі.
Карціны на такую сур'ёзную тэматыку, на думку Генадзя Ягорава, узбагачаюць нацыянальную культуру і павышаюць узровень палітычнай культуры насельніцтва.
Да прагляду рэкамендуем!
"Віцебскія весці"