У некаторых віцебскіх ВНУ назіраецца недабор студэнтаў
У многіх вышэйшых навучальных установах краіны 12 ліпеня завяршыўся прыём дакументаў на бюджэтную форму навучання. Разам з тым з-за значнага недабору студэнтаў у асобных ВНУ 19 ліпеня Міністэрства адукацыі абвясціла аб пачатку «льготнага» дадатковага набору. А тым часам уступная кампанія ідзе сваім ходам: па шэрагу прадметаў у навучальных установах прайшлі ўнутраныя экзамены, да 31 ліпеня можна паступаць на платнае навучанне. У прыёмных камісіях віцебскіх ВНУ адзначаюць, што большасць бюджэтных месцаў укамплектаваць удалося.
Непад'ёмнае ЦТ
Гэты год зноў не парадаваў высокімі вынікамі па ЦТ, асабліва па дакладных навуках і мовах. Па дадзеных рэспубліканскага інстытута кантролю ведаў, амаль 36%, або больш за 40 тысяч абітурыентаў, не справіліся з тэстамі, гэта значыць не набралі мінімальных прохадных балаў хаця б па адным прадмеце. Больш за ўсё сярод іх тых, хто заваліў фізіку, матэматыку і замежную мову. Дзіўна, але ёсць і больш за 2 тысячы няўдачлівых абітурыентаў, якія не змаглі набраць неабходны мінімум па ўсіх трох прадметах. Нагадаем, па рускай і беларускай мовах мінімум быў устаноўлены ў 10 балаў, па матэматыцы, фізіцы, хіміі і біялогіі – у 15, па гісторыі Беларусі, сусветнай гісторыі, геаграфіі, грамадазнаўстве і замежных мовах – у 20 балаў.
Варта адзначыць, што міністр адукацыі Сяргей Маскевіч у адным з тэлевізійных інтэрв'ю падкрэсліў, што прычыны сітуацыі не ў складанасці ЦТ (тэсты, на яго думку, прааналізаваны і адпавядаюць узроўню мінулых гадоў), а ў слабой падрыхтоўцы ўчарашніх школьнікаў па шэрагу дакладных навук.
Зрэшты, не ўсё так дрэнна. 247 абітурыентаў атрымалі 100 балаў, прычым 18 з іх адразу па двух прадметах. А дзве дзяўчыны і зусім змаглі ўсе тры тэсты здаць на максімальныя балы.
У Віцебскім рэгіянальным цэнтры тэсціравання статыстыка вядзецца не па асобных людзях, якія ўдзельнічаюць у тэсціраванні, а па так званых чалавека-тэстах, гэта значыць па заяўках на здачу пэўнага прадмета. У вобласці было зарэгістравана 31334 чалавека-тэста, а на рукі выдалі 29797 сертыфікатаў (пры гэтым у тэсціраванні прымалі ўдзел больш за 12 тысяч абітурыентаў). Цікава, што 6012, або каля 20% сертыфікатаў, аказаліся непрахаднымі, іх у ВНУ падаваць было нельга. 19 абітурыентаў здолелі атрымаць на ЦТ па адным з прадметаў 0 балаў і засталіся без патрэбных для паступлення дакументаў.
Як і ў цэлым па рэспубліцы, горш за ўсё на Віцебшчыне здалі фізіку (амаль 42% абітурыентаў набралі менш за 15 балаў), матэматыку (40%), нямецкую і англійскую мовы (каля 20%).
Па словах метадыста цэнтра Галіны Дзюкавай, сёлета па ўсіх прадметах ЦТ вынікі ніжэйшыя, чым у 2013-м.
Дзе густа, а дзе пуста
Такім чынам, са 117 тысяч зарэгістраваных у рэспубліцы на ЦТ падаваць дакументы ў прыёмныя камісіі ВНУ цяпер могуць толькі 72 766 чалавек. Шмат гэта ці мала? Калі лічыць, што ўсе гэтыя абітурыенты хочуць вучыцца ў ВНУ бясплатна і на дзённым аддзяленні, то конкурс сёлета ў шэрагу ВНУ вельмі высокі. Бо яшчэ вясной міністр адукацыі Сяргей Маскевіч агучыў лічбы набору: 30,5 тысячы бюджэтных месцаў, з іх 23,6 – гэта дзённае навучанне, 6,9 тыс. – завочнае. Выходзіць, што на кожнае дзённае бюджэтнае месца прэтэндавала больш за тры чалавекі. Але гэта – тэорыя. Як заўсёды, наймацнейшыя абітурыенты выбралі прэстыжныя спецыяльнасці і сталічныя ВНУ, стварыўшы там велізарны конкурс, а ў шэрагу тэхнічных і сельскагаспадарчых навучальных устаноў – недабор.
У віцебскіх ВНУ сітуацыя неадназначная. Традыцыйна без праблем укамплектаваны ўсе бюджэтныя месцы ў меданіверсітэце. Сакратар прыёмнай камісіі ВНУ Аляксандр Пашкоў паведаміў, што на лячэбным факультэце занята 425 месцаў (прохадны бал 271 і конкурс 2,1 чалавека на месца), а на фармацэўтычным – 130 (323 балы і 2 чалавекі на месца). Таксама сёлета плануецца набраць каля ста замежных студэнтаў, і нават сярод іх ёсць конкурс. Няма праблем, нягледзячы на высокі кошт навучання, і з наборам на пазабюджэтныя месцы, на якія дакументы прымаюцца да 31 ліпеня. Але ўжо зараз на ўсе 175 платных месцаў лячэбнага факультэта жадаючыя вучыцца ёсць, а на фармацэўтычным на 60 месцаў прэтэндуе ўжо больш за 100 чалавек.
Нядрэнна ідуць справы і ў Віцебскім дзяржуніверсітэце ім. П. Машэрава, дзе амаль па ўсіх спецыяльнасцях бюджэтныя месцы заняты, выключэнне – «Фізіка. Навукова-вытворчая дзейнасць». Усяго на бясплатнае вочнае навучанне прынята 460 чалавек і 240 на завочнае. Самыя прэстыжныя спецыяльнасці – «Рамана-германская філалогія (англійская мова)» (прохадны бал 281) і «Правазнаўства» (270). Па словах намесніка сакратара прыёмнай камісіі Наталлі Семёчкінай, укамплектаваць усе бюджэтныя месцы ўдалося дзякуючы сур'ёзнай прафарыентацыйнай працы ВНУ і зменам у правілах прыёму ў вышэйшыя навучальныя ўстановы. На педагагічныя спецыяльнасці моцным выпускнікам цяпер паступаць прасцей.
Горш сітуацыя ў акадэміі ветэрынарнай медыцыны, дзе, па апошніх дадзеных, не ўкамплектавана 18% бюджэтных месцаў. Па паведамленні сакратара прыёмнай камісіі ВНУ Яўгена Юшкоўскага, «вісяць» 50 месцаў на спецыяльнасці «Ветэрынарная медыцына» і 35 на «Заатэхніі» з поўным вочным тэрмінам навучання. У той жа час традыцыйна запатрабавана спецыяльнасць «Ветэрынарна-санітарная экспертыза» (2 чалавека на месца) і «Ветэрынарная фармацыя» (больш за 2 чалавекі на месца). Ёсць конкурс і на спецыяльнасці са скарочаным тэрмінам навучання. Да 31 ліпеня ў ВНУ прымаюць дакументы на платную форму навучання, а завочнікаў чакаюць з 1 па 30 лістапада.
Сур'ёзны недабор студэнтаў у Віцебскім дзяржаўным тэхналагічным універсітэце, асабліва на інжынерныя спецыяльнасці. Адказны сакратар прыёмнай камісіі Віталь Пят ухоў паведаміў, што на дзённым аддзяленні вакантнымі застаюцца 80 з 310 месцаў, а на завочным 50 з 150. Хоць традыцыйна папулярныя спецыяльнасці «Дызайн камунікатыўны», «Фінансы і крэдыт», «Інфармацыйныя сістэмы і тэхналогіі ў праектаванні і вытворчасці».
У ВДТУ і ВГАВМ вялікія надзеі звязваюць з рашэннем Міністэрства адукацыі аб дадатковым наборы абітурыентаў.
Як паведамляе прэс-служба Міністэрства адукацыі, дадатковы набор у ВНУ на дэфіцытныя спецыяльнасці, дзе пасля асноўнага засталіся вольныя бюджэтныя месцы, пройдзе: на ваенныя спецыяльнасці – з 21 па 25 ліпеня, сферы культуры – 27-28 ліпеня, на ўсе астатнія – з 23 па 28 ліпеня.
Дадатковы набор праводзіцца толькі на дзённую бюджэтную форму навучання для наступных спецыяльнасцей: «Пачатковая адукацыя», «Матэматыка і інфарматыка», «Фізіка і інфарматыка», «Прафесійнае навучанне», «Матэматыка (навукова-педагагічная дзейнасць)», «Фізіка (навукова-педагагічная дзейнасць)», «Прыкладная матэматыка (навукова-педагагічная дзейнасць)», «Прыродаахоўная дзейнасць (экалагічны маніторынг)», «Абсталяванне», «Транспарт», «Металургія», «Энергетыка», «Лясная прамысловасць», «Хімічная прамысловасць», «Харчовая прамысловасць», «Лёгкая прамысловасць», «Аўтаматызацыя», «Землеўпарадкаванне, геадэзія, картаграфія і тапаграфія», «Ахова навакольнага асяроддзя», «Будаўніцтва», «Лясная гаспадарка і садова-паркавае будаўніцтва», «Забеспячэнне якасці» і «Мастацтва музычнае».
Пры гэтым для правядзення дадатковага набору зніжаны парогавыя значэнні цэнтралізаванага тэсціравання, неабходныя для падачы дакументаў у ВНУ. На вакантныя месцы могуць прэтэндаваць абітурыенты, якія набралі ад 5 балаў (уключна) па рускай і беларускай мовах; ад 10 (уключна) – па матэматыцы, фізіцы, хіміі і біялогіі; ад 15 (уключна) – па гісторыі Беларусі, сусветнай гісторыі найноўшага часу, грамадазнаўстве, геаграфіі, замежных мовах (англійская, нямецкая, французская, іспанская).
Яшчэ больш зніжаны значэнні для дадатковага набору ва ўстановы вышэйшай адукацыі, якія знаходзяцца ў падпарадкаванні Міністэрства абароны і Дзяржаўнага пагранічнага камітэта, а таксама на ваенныя факультэты, на спецыяльнасці напрамку «Фізічная культура і спорт» і групы спецыяльнасцей «Вытворчасць, захоўванне і перапрацоўка прадукцыі раслінаводства», «Жывёлагадоўля. Рыбаводства. Пчалярства», «Сельскагаспадарчае будаўніцтва і добраўпарадкаванне тэрыторый», «Меліярацыя і водная гаспадарка», «Аграінжынерыя». На гэтых напрамках нездавальняючымі для паступлення прызнаны адзнакі ад 0 да 2 балаў (уключна) па ўсіх вучэбных прадметах.
Аляксандр Кутынко,"Віцебскія весці"