У Віцебску адзначылі Дзень дэсантнікаў і сіл спецыяльных аперацый
З моманту з'яўлення гэтага роду войскаў прайшло 87 гадоў: 2 жніўня 1930 года на доследна-паказальных вучэннях авіятараў Маскоўскай ваеннай акругі ўпершыню быў выкінуты дэсант, у эксперыменце ўдзельнічала 12 чалавек пад камандаваннем лётчыка Леаніда Мінова. А першае баявое хрышчэнне гвардзейцы атрымалі ў баях на Халкін-Голе.
Вялікі ўклад у развіццё ВДВ унёс легендарны камандуючы Васіль Маргелаў. Пры ім набыла канчатковы выгляд вядомая ва ўсім свеце форменная вопратка — блакітны берэт і цельняшка. Адна з значных старонак у гісторыі крылатай пяхоты — Афганістан. З снежня 1979 года па люты 1989-га беларусы выконвалі інтэрнацыянальны абавязак у складзе абмежаванага кантынгенту ў гэтай краіне. Нашы хлопцы першымі адправіліся туды і апошнімі пакідалі. За праяўлены ў гарачай кропцы гераізм больш за 11 тыс. вайскоўцаў тагачаснай 103-й паветрана-дэсантнай дывізіі ўзнагароджаны ордэнамі і медалямі, а васьмярым прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
У віцебскім злучэнні, сфармаваным у студзені 1945 года, за час яго існавання не раз мяняліся колькасць асабовага складу, назвы і падпарадкаванасць — сёння яно ўваходзіць у склад сіл спецыяльных аперацый Узброеных Сіл Беларусі. Нязменным заставалася толькі адно — высокі прафесіяналізм і стойкасць гвардзейцаў. Каб падкрэсліць пераемнасць пакаленняў і прыхільнасць традыцыям ВДВ, рашэннем міністра абароны год таму нашай часці вярнулі ранейшую назву – 103-я асобная гвардзейская ордэна Леніна, Чырвонасцяжная, ордэна Кутузава II ступені паветрана-дэсантная брыгада імя 60-годдзя СССР.
— Сілы спецыяльных аперацый — высокамабільны род войскаў, прызначаны для контрдыверсійнай дзейнасці, разведкі, выканання розных задач у мэтах спынення ўзброенага канфлікту ў дачыненні да Беларусі і выступае адным з асноўных элементаў стратэгічнага стрымлівання, — сказаў камандзір 103-й брыгады Вадзім Шадура. — Упэўнены, што кожны вайсковец ССО мае адпаведныя навыкі і зробіць усё магчымае, каб абараніць Радзіму.
Памяць жывая
Сёлета Віцебск у чарговы раз пацвердзіў, што з'яўляецца дэсантнай сталіцай Беларусі, з размахам адзначыўшы 2 жніўня, Дзень дэсантнікаў. Напярэдадні прайшла цырымонія урачыстага адкрыцця помніка БМД-1КШ у гонар усіх пакаленняў ваенных сувязістаў.
— Камандна-штабная машына, запушчаная ў серыйную вытворчасць у 1975 годзе, створана на базе БТР-Д, яе баявая маса звыш васьмі тон, экіпаж шэсць чалавек, хуткасць да 60 км/г. Гэтая тэхніка абсталявана чатырма радыёстанцыямі і прызначана для кіравання падраздзяленнямі падчас бою, — паведаміў начальнік сувязі 103-й паветрана-дэсантнай брыгады Сяргей Багданаў. — Яна складалася на ўзбраенні нашага злучэння падчас вядзення баёў у Афганістане і дазволіла сувязістам з гонарам выконваць пастаўленыя задачы.
Таксама адбыўся мітынг-рэквіем ля мемарыяла «Боль», прысвечанага воінам-інтэрнацыяналістам. Гэта адзін з першых манументаў, устаноўленых у Беларусі пасля заканчэння афганскай вайны.
— Сёння споўнілася 20 гадоў з моманту яго з'яўлення ў Віцебску. Задумка аб ушанаванні памяці загінулых належыць маці і жонкам вайскоўцаў. Ідэя была падтрымана абласной і гарадской уладамі, а увасобіў яе ў жыццё скульптар Іван Казак, — адзначыў старшыня абласной арганізацыі Беларускага саюза ветэранаў вайны ў Афганістане Валерыян Мацкевіч.
— Праз вайну прайшло каля 32 тыс. беларусаў, 160 прадстаўнікоў Віцебшчыны не вярнуліся дадому, яшчэ звыш 900 воінаў памерлі ўслед за ранамі і хваробамі, — паведаміў кіраўнік абласнога Савета дэпутатаў Уладзімір Цярэнцьеў. — З гадамі веліч гэтага подзвігу расце, толькі цяпер мы пачынаем разумець, што ў канцы ХХ стагоддзя савецкія салдаты і афіцэры ўпершыню паставілі заслон міжнароднаму тэрарызму. Паважаныя воіны-дэсантнікі, віншую вас са святам, вы — прыклад для падрастаючага пакалення.
Кветкі і шоу на плацу
Слаўныя традыцыі папярэднікаў беражліва захоўваюць і прымнажаюць цяперашнія маладыя людзі. Годнасць, адвага і мужнасць па-ранейшаму адметныя рысы хлопцаў, што спабраталіся з небам. Яны добрасумленна выконваюць свой службовы абавязак пад праслаўленымі баявымі сцягамі. 2 жніўня для многіх з іх пачаўся з выканання адказнай місіі — уручэння кветак жанчынам на вуліцах Віцебска. Салдаты дарылі мінакам букеты, добрае настрой і запрашалі наведаць урачыстыя мерапрыемствы, прымеркаваныя да прафесійнага свята.
Адбыліся ўрачысты мітынг на плацу 103-й брыгады і ўзнагароджанне вайскоўцаў. Пасля афіцыйнай часткі байцы сіл спецыяльных аперацый прадэманстравалі навыкі страявой і баявой падрыхтоўкі. Таксама гледачы маглі назіраць за паказальнымі выступленнямі роты ганаровай варты і разведчыкаў, плац-канцэртам ваеннага аркестра, парашутнымі скачкамі, вальсам бронетранспарцёраў. Самым відовішчным момантам шоў стала інсцэніроўка баявога эпізоду са штурмам будынка, у якім былі задзейнічаны снайперы, бронетэхніка і квадрокоптеры. Дарэчы, лятальныя апараты выраблены віцебскім канструктарскім бюро «Дысплей». Абсталяванне дазваляе вайскоўцам праводзіць разведку мясцовасці на адлегласці 5 км і атрымліваць каардынаты ворага, наносіць прыцэльна ўдары па праціўніку, не рызыкуючы чалавечымі жыццямі.
Эдуард Каралевіч. Фота Антона Сцяпанішчава. "Віцебскія весці".